Το ζήτημα της ανθεκτικότητας του παράκτιου πολιτισμικού τοπίου του Γεωπάρκου Ψηλορείτη αναδείχθηκε σε τέσσερις εκδηλώσεις μεταξύ 12-19 Ιουνίου και 20 Ιουλίου 2026 μέσω της παρουσίασης του ερευνητικού έργου Horizon Europe, “RescueME”.
Πιο συγκεκριμένα, στις 12 Ιουνίου κατά τη διάρκεια του 6ου Συνεδρίου Γεωπάρκων Ελλάδας & Κύπρου στα Ανώγεια παρουσιάστηκαν τα δυο τελευταία εργαστήρια συνδημιουργίας τοπικών μέτρων και λύσεων ανθεκτικότητας του έργου.
Στο πρώτο από αυτά, το “εργαστήριο συνεργατικών λύσεων για ανθεκτικές κοινότητες” της 4ης Δεκεμβρίου 2025 στα Αγγελιανά, δημιουργήθηκε από κοινού με τοπικούς συνεργάτες ένα σύνολο μέτρων ανθεκτικότητας που ανταποκρίνονται στις περιβαλλοντικές, γεωργικές και κοινωνικοοικονομικές δυναμικές της περιοχής, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι άμεσες ευπάθειες ή απειλές. Τα μέτρα αναλύθηκαν περαιτέρω σε SWOT ανάλυση από τους εταίρους του έργου.
Στο συνέδριο παρουσιάστηκε επίσης η τεχνική του τελευταίου εργαστηρίου υπό τη μορφή “Σοβαρού Παιχνιδιού” που διεξήχθη στις 25 Φεβρουαρίου 2026 στα Ανώγεια. Το εν λόγω εργαστήριο, αποτέλεσε εργαστήριο προσομοίωσης με σκοπό την ανάπτυξη, συλλογή, συζήτηση μέτρων για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας του παράκτιου πολιτιστικού τοπίου του Ψηλορείτη. Μετά από τρεις γύρους παρουσιάσεων της τωρινής κατάστασης, βραχυπρόθεσμης-μακροπρόθεσμης προοπτικής έως το 2040 αλλά και κλιματικών προοπτικών έως το 2100 συλλέχθηκαν 20 μέτρα ανθεκτικότητας όπου έγινε η κατηγοριοποίηση και ανάλυσή τους. Το εν λόγω εργαστήριο συνέβαλε στην τελική ανάπτυξη στρατηγικών ανθεκτικότητας του έργου.
Στη συνέχεια, το έργο παρουσιάστηκε σε δυο εκδηλώσεις στην περιοχή Guimaraes (Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το έτος 2026) της Πορτογαλίας. Η τελική εκδήλωση του “RescueME” διεξάχθηκε στις 16 Ιουνίου στο Laboratório da Paisagem και παρουσιάστηκαν από όλους τους εταίρους οι μέχρι τώρα εξελίξεις και διδάγματα από όλη τη διάρκεια του έργου.
Το Γεωπάρκο Ψηλορείτη με πολυποίκιλη οικονομία, πλούσια αγροτική παραγωγή και σημαντική τουριστική απήχηση έθεσε ως προτεραιότητα την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της πολιτιστικής κληρονομιάς και την ευαισθητοποίηση των τοπικών ενδιαφερομένων και να καταστούν τα αποτελέσματα του έργου “RescueME” εφαρμόσιμα στα τοπικά δεδομένα. Μέσα από τη διαδικασία συν-δημιουργίας τοπικών μέτρων για το έργο δημιουργήθηκαν τοπικοί δεσμοί και συνεργασίες μεταξύ πολιτών, επιχειρήσεων, φορέων και κοινοτήτων και κατέστη δυνατή η ενδυνάμωση της αίσθησης του ανήκειν στην ευρύτερη περιοχή του Γεωπάρκου στοχεύοντας προς μια μεγαλύτερη ανθεκτικότητα της περιοχής του Γεωπάρκου.
Αμέσως μετά, στον πολυχώρο Multiusos de Guimarães παρουσιάστηκαν οι κλιματικές προκλήσεις των περιοχών του “RescueME” στο 13ο Ευρωπαϊκό Φόρουμ για την Αστική Ανθεκτικότητα (EURESFO) που διοργανώνεται ετησίως από τον διεθνή μη-κυβερνητικό οργανισμό ICLEI. Το Φόρουμ διεξάχθηκε στις 17-19 Ιουνίου 2026 και επικεντρώθηκε στη διερεύνηση ολοκληρωμένων προσεγγίσεων για την ανθεκτικότητα στο κλίμα που ξεπερνούν την απλή προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Τέλος, η μακροπρόθεσμη ατζέντα πολιτικής του έργου και τα αποτελέσματα των περιοχών του έργου παρουσιάστηκαν διαδικτυακά στις 20 Ιουλίου στην Κοινότητα Πρακτικής του έργου και στους ανά τόπους συνεργάτες του έργου. Η μακροπρόθεσμη ατζέντα αντιπροσωπεύει ένα κοινό όραμα και ένα στρατηγικό και επιχειρησιακό πλαίσιο για την υποστήριξη, την κλιμάκωση και τη θεσμοθέτηση οδών μετασχηματιστικής ανθεκτικότητας. Αποτελεί, επίσης, μια πορεία δράσεων που πρέπει να αναληφθούν μετά την ολοκλήρωση του έργου.
Επιπλέον, οι περιοχές του “RescueME” μοιράστηκαν με τους συμμετέχοντες στα αποτελέσματα της κάθε περίπτωσης το τι λειτούργησε σε όλο το έργο, τι ήταν δύσκολο και τι αποκόμισαν από τη συν-δημιουργία στρατηγικών ανθεκτικότητας και ποια ήταν τα αποτελέσματα της μακροπρόθεσμης ατζέντας του καθενός. Στην περιοχή του Γεωπάρκου Ψηλορείτη δόθηκε έμφαση στην ανάγκη μεγαλύτερης συμμετοχής των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, σε προτάσεις για μείωση του κινδύνου καταστροφών, διαχείριση πολιτιστικής κληρονομιάς και βελτίωση της πολιτικής ευελιξίας.
Για περισσότερες πληροφορίες (παραδοτέα, εκδόσεις και τεχνολογικά εργαλεία) μπορείτε να επισκεφτείτε την επίσημη ιστοσελίδα του ερευνητικού προγράμματος στο https://resilientculturallandscapes.eu/ .